e-HUMANY


Lista e-kursów dla studentów, które zostaną uruchomione w ramach projektu


W ramach projektu "Młoda Kadra 2015 Plus" zostanie utworzonych 15 humanistycznych kursów e-learningowych. Studenci będą mogli zapisywać i brać udział już od semestru letniego 2011/2012.


Wszystkie kursy mają wymiar 30 godzinny.



MODUŁ I „Estetyka przestrzeni”



„Estetyka przestrzeni z elementami socjologii miasta i urbanizacji”

Ogólnie rozumiana mobilność, przekraczanie ograniczeń czasu i przestrzeni oraz przezwyciężanie barier kulturowych i narodowych – wszystkie te zjawiska wyznaczają rytm życia współczesnego człowieka i społeczeństw. Ostatnie dekady w życiu intelektualnym Zachodu zostały zdominowane przez dwa hasła: mobilności i globalizacji, które zmieniły dotychczasowe rozumienie i percepcję przestrzeni. Sam przebieg rozważań nad przestrzenią i mobilnością wyznaczają zasadnicze aspekty rzeczywistości kulturowej i społecznej. Są to niejako koordynaty procesu „stawania się społeczeństwa” (P. Sztompka), a więc kwestia modernizmu i postmodernizmu, permanentny stan napięcia między ładem a zmianą społeczną jako wyraz wewnętrznej dynamiki społeczeństwa. Następnym etapem rozważań jest analiza przestrzeni jako fenomenu społecznego ze szczególnym podkreśleniem nowego rozumienia przestrzeni w architekturze, urbanistyce, gospodarce przestrzennej oraz w inżynierii środowiska. Wszystko to znajduje swój wyraz w metaforach mobilności (J. Urry), w technologiach związanych i wynikających z globalizacji, z wyzwań i zagrożeń w perspektywie możliwości zrównoważonego kształtowania przestrzeni.


„Psychologia architektury i Estetyka krajobrazu”

Treści przedstawiane na zajęciach dotyczyć będą podstawowych kierunków badawczych psychologii architektury. Podczas zajęć omówiony zostanie związek psychologii architektury z psychologią poznawczą (percepcja formy, krajobrazu, zagadnienie pamięci w postrzeganiu środowiska architektonicznego itp.) oraz psychologią środowiskową (środowisko przestrzenno-fizyczne w tradycji psychologii percepcji, społecznej i ekologicznej). Ważnym elementem wykładów będzie związek psychologii architektury z psychologią zdrowia. Szczególny akcent położony będzie na zagadnienie stresu i radzenia sobie z nim.


„Humanistyczne aspekty rozwoju zrównoważonego”

Celem kursu jest zapoznanie się z zależnościami pomiędzy dziedzinami tworzącymi najważniejsze ogniwa naszego życia a są to: społeczeństwo, ekonomia i środowisko. Czy wzrost gospodarczy prowadzi do zwiększania spójności społecznej? Czy oznacza on zmniejszanie się rozwarstwienia społecznego, wyrównywanie szans, przeciwdziałanie marginalizacji i dyskryminacji oraz podnoszenie jakości środowiska naturalnego, m.in. poprzez ograniczanie szkodliwego wpływu produkcji i konsumpcji na stan środowiska i ochronę zasobów przyrodniczych? Jakie działania polityczne czy prawne przyczyniają się do zrównoważonego rozwoju ludzkości?



MODUŁ II „Człowiek między naturą na techniką”



„Nauka i technologie. Współczesne zagadnienia z filozofii fizyki i matematyki”

W ramach kursu zostaną przedstawione podstawowe, najczęściej dyskutowane zagadnienia filozoficzne, związane ze współczesną matematyką i fizyką. Zostaną także poruszone zagadnienia związane z możliwością wzajemnego oddziaływania tych zagadnień.

Kluczowe tematy:
Filozoficzne zagadnienia związane z podstawami matematyki
Modalność struktura i ontologia
Struktura i rzeczywistość
Zagadnienia strukturalne w mechanice kwantowej
Nowe ujęcie teorii fizycznych. Teoria toposów w fizyce


„Etyka środowiskowa (Ekoetyka)”

Dlaczego powinniśmy „myśleć globalnie”? Czy altruizm jest opłacalny? Jakie mamy obowiązki moralne względem naszego otoczenia i przyszłych pokoleń?
Kurs przedstawia podstawowe zagadnienia i problemy etyki środowiskowej. W swym praktycznym wymiarze dostarcza też wzorców argumentacji potrzebnych do podejmowania racjonalnych decyzji moralnych.
Przykładowe zagadnienia: Krąg podmiotów moralnych a perspektywa etyczna (antropocentryzm, patocentryzm, biocentryzm). Postęp technologiczny w perspektywie etycznej. Koncepcja rozwoju zrównoważonego. Społeczeństwo globalne: wspólne cele, interesy i zagrożenia. Uniwersalistyczne koncepcje wartości – rola praw człowieka.


„Wspólnota i odpowiedzialność w globalnym świecie. Kulturowo-techniczne determinanty rozwoju człowieka i natury”
- uruchomiony od semestru letniego 2011/2012

Wszyscy żyjemy w różnego rodzaju wspólnotach. To one dają nadzieję na poszukiwanie bezpieczeństwa w niepewnym świecie. Wszyscy też jednak jesteśmy odpowiedzialni za charakter wspólnot, w których uczestniczymy. Czy i w jakim stopniu odpowiedzialność ta zależy od czynników technologicznych? We współczesnym świecie, kiedy rozwój nowych technologii staje się coraz bardziej intensywny, pytanie o technologiczne determinanty człowieka i natury okazuje się szczególnie ważne.



MODUŁ III „Etyka w inżynierii XXI wieku”



„Etyka inżynierska”


Przedmiotem kursu jest etyczny aspekt działalności inżynierskiej. Problematyka wykładów obejmuje teoretyczno-metodologiczne założenia etyki inżynierskiej, a także podstawowe zagadnienia etyki ogólnej, które stanowią podstawę dla etyki profesji. Zasadniczą częścią kursu jest rozpatrzenie dylematów moralnych w pracy inżyniera w świetle: problemów filozofii techniki, zjawiska globalizacji i kodeksów inżynierskiej etyki zawodowej.


„Etyka nowych technologii. Etyczne i prawne aspekty inżynierii XXI wieku”

Jaki jest związek między elektronicznym implantem w mózgu a osobowością człowieka? Czy możliwa jest „proteza wolnej woli”? W jakim stopniu etyka dotyczy robotów? To przykłady zagadnień, nad jakimi będziemy pracować na zajęciach.

Kurs stanowi zarys problematyki etycznej wiążącej się z rozwojem nauki oraz tzw. nowych technologii. Program kursu uwzględnia rodzaje argumentacji wykorzystywanych do moralnej oceny poszczególnych rozwiązań. W kursie uwzględniono aktualny stan prawny.

Celem kursu jest zdobycie wiedzy na temat argumentacji etycznej związanej z rozwiązaniami proponowanymi przez tzw. nowe technologie. Praktyczny wymiar kursu sprowadza się do umiejętności wskazania słusznej decyzji i racjonalnego jej uzasadnienia.


„Kultura i etyka zachowań w biznesie”

Celem kursu jest zapoznanie słuchaczy z zagadnieniami etyki w różnych sytuacjach biznesowych oraz z wartościami i normami funkcjonującymi w środowisku ludzi zawodowo zaangażowanych w działalność gospodarczą. Studenci nabędą również umiejętności dokonywania ocen, a także podejmowania decyzji moralnych.
Na kursie poruszone zostaną zagadnienia związane z etyką w organizacjach i zarządzaniu, dylematami działalności finansowej oraz zachowaniami indywidualnymi czy instytucjonalnymi. Poruszone również zostaną tematy dotyczące społecznej odpowiedzialności korporacji międzynarodowych oraz globalnego handlu.



MODUŁ IV „Filozofia techniki i nowych technologii”



„Technologiczne transformacje społeczeństwa”

Jednym z zasadniczych fenomenów współczesności jest przyśpieszony proces transformacji społecznej. Proces ten wynika z rozwoju technologii, które w międzyczasie nieodwracalnie zmieniły obraz człowieka i społeczeństwa. Te procesy transformacji, podobnie jak w przeszłości, kumulują się w obrębie świata zachodniego. Dlatego jednym z elementów powyższych rozważań jest analiza paradygmatów kultury Zachodu – jej zwrotności, różnorodności i zmiany – oraz ich ekstrapolacja w poszczególnych odmianach rewolucji: intelektualnej, ideologicznej oraz technologicznej. To właśnie rewolucja technologii wygenerowała nowy model społeczeństwa sieci, opartego na technologiach informacyjnych oraz powstającej kulturze rzeczywistości wirtualnej (M. Castells). Zmiany te dotyczą m.in. mediów masowych wraz z pytaniem o odpowiedzialność za media (etyka i pedagogika mediów), następnie kwestii edukacji oraz zatrudnienia. Jednocześnie pojawia się problem nowego określenia tożsamości zbiorowych w całej sferze polityki. Rozwój technologii prowadzi w końcu do ukształtowania nowej formy kultury gadżetów, do nowej estetyki oraz fenomenu makdonaldyzacji społeczeństwa. Tłem tych przemian jest fakt wielości cywilizacji, a co za tym idzie cywilizacyjnego zdeterminowania współczesnego procesu strukturacji społeczeństwa (A. Giddens). Jaka będzie więc ta przyszła globalna wioska? Jakie miejsce zajmie człowiek w świecie „myślących maszyn”?


„Technologie w cywilizacjach”

Zagadnienia prezentowane w ramach kursu skoncentrowane są wokół szans i zagrożeń wynikających z rozwoju technologicznego współczesnych cywilizacji. Przedstawione zostaną przemiany cywilizacyjne zachodzące w różnych zakątkach świata.
Celem kursu jest zapoznanie studentów z rozumieniem pojęć kultura i cywilizacja w kontekście pedagogicznym, psychologicznym i antropologicznym. Ponadto celem kursu jest uwrażliwienie studentów na problemy wynikające z dynamicznego rozwoju technologicznego we współczesnych cywilizacjach, rozwijanie wrażliwości międzykulturowej studentów oraz uświadomienie wpływu zachodzących zmian na życie społeczne.  



„Komunikacja społeczna - medioznawstwo i teorie komunikowania”

Celem kursu jest zapoznanie z istotą komunikowania, jako podstawowej czynności człowieka. Śledząc rozwój komunikacji interpersonalnej, zwracamy uwagę również na ewolucję środków umożliwiających tęże komunikację i sprawiających, że staje się ona coraz bardziej dostępna, uniwersalna, ale także narażona na różnego rodzaju „niespodzianki”. Założeniem kursu jest także przekaz praktycznych umiejętności pomocnych w komunikacji interpersonalnej, masowej oraz w działalności dziennikarskiej.



MODUŁ V „Technologie i kultura”



„Humanistyka i Technologie”

Wiedza i nauka XX wieku zostały zdominowane przez różne formy technologii. Obecnie to właśnie nauki inżynieryjno-techniczne wyznaczają możliwości rozwoju ludzkiego bytu. Jednocześnie pojawiają się niepokojące wątpliwości: Czy przy całym rozwoju technologii można mówić o postępie czy też o regresie? Wątpliwości te znajdują swój wyraz w nasilającym się napięciu, a nawet separacji, między humanistyką i technologiami w systemie nauk. W tej sytuacji koniecznym jest analiza relacji między humanistyką i naukami inżynieryjno-technicznymi w celu podjęcia próby naukowo-teoretycznej modyfikacji systemu nauki adekwatnie do stanu rozwoju technologii. Motywem przewodnim tej analizy jest inter- i transdyscyplinarność jako podstawowy paradygmat i metoda na styku humanistyki i technologii. Zagadnieniem, które łączy humanistykę i nauki inżynieryjno-techniczne, jest analiza intelektualnych i technologicznych determinantów kultury i historii. W sposób szczególny dotyczy to racjonalizmu i realizmu nauki świata zachodniego, jego specyfiki – filozofii i technologii. Inter- i transdyscyplinarność jako paradygmat nauki zostanie przybliżona na przykładzie projektów naukowo-badawczych realizowanych na Politechnice Wrocławskiej. Wyniki tej analizy zostaną skonfrontowane z założeniami programowymi przyszłej polityki edukacyjnej. Celem natomiast pozostaje dążenie do wypracowania zintegrowanego modelu nauki, który umożliwi kooperację i wzajemne dopełnienie między humanistyką i technologiami.



„Filozofia techniki i estetyka nowych technologii”

Dynamiczny rozwój technologii stawia wobec wyzwania zarówno zaktualizowania opisu istoty technicznej działalności człowieka, jak i nowego spojrzenia na sztukę. Wykorzystanie  technologii cyfrowych w kreowaniu dzieł sztuki oraz sieci Internetu jako medium generuje powstanie zjawisk estetycznych, jakie były poza zasięgiem sztuki tradycyjnej. Sztuka tworzona z wykorzystaniem nowych mediów umożliwia interaktywność dzieła, uczestnictwo odbiorcy w tworzeniu dzieła oraz immersyjność jako istotną cechę wirtualności. Przedmiotem kursu jest ukazanie współczesnej działalności technicznej i artystycznej z nowej perspektywy filozoficznej.


„Człowiek i technika. Antropologiczne aspekty rozwoju techniki”


W ramach kursu zastanowimy się nad człowiekiem jako twórcą i użytkownikiem techniki. Część pierwsza dotyczy pytania: „Kim jest człowiek?” Część druga dotyczy pytania: „Czym jest technika?” Część trzecia odnosi się do szans i zagrożeń płynących ze strony techniki używanej przez człowieka.


Kursy e-learningowe dla studentów Interdyscyplinarnych Studiów Doktoranckich:



„Estetyka przestrzeni i rozwój zrównoważony. Aspekty kulturowe, socjologiczne i filozoficzne”


Estetyka przestrzeni jako szeroko pojęte pojęcie wykorzystania przestrzeni do celów użytkowych oraz estetycznych. Natomiast rozwój zrównoważony, to rozwój zaspokajający potrzeby obecne, nie zagrażające możliwościom zaspokojenia potrzeb przyszłych pokoleń. Opiera się on na pojęciach "potrzeb" oraz "ograniczeń". W praktyce rozwój zrównoważony jest wynikową trzech składowych: społeczeństwa, środowiska i ekonomii.


„Globalizacja mobilności: wyzwania i zagrożenia. Aspekty humanistyczne rozwoju środków transportu i technologii inżynierii środowiska”

Rozwój nowych technologii w zakresie transportu oraz inżynierii środowiska należy do priorytetów polityczno-gospodarczych w wymiarze krajowym, europejskim i globalnym, również jako niezbywalny warunek rozwoju zrównoważonego. Przede wszystkim możliwości i potencjał w dziedzinie transportu wyznaczają stopień rozwoju danego społeczeństwa i państwa, jego znaczenie geopolityczne. Jednocześnie transport oraz inżynieria środowiska charakteryzują się wielorakim oddziaływaniem. W swym znaczeniu przekraczają ramy poszczególnych dyscyplin nauki jak i wpływają bezpośrednio na wszystkie społeczeństwa i kultury. Powyższa diagnoza ukazuje humanistyczne aspekty rozwoju środków transportu i technologii inżynierii środowiska. Punktem wyjścia, obok historii rozwoju transportu, jest przedstawienie współczesnych dynamicznych koncepcji społeczeństwa adekwatnie do procesu globalizacji mobilności. Następnie zostaną ukazane kulturowe uwarunkowania rozwoju transportu. Bezpośrednio z zagadnieniem transportu związana jest obecnie kwestia rozwoju inżynierii środowiska. Charakterystyka tych dwóch dyscyplin zostanie przedstawiona na bazie potrójnego zwrotu (kulturowego, technologicznego i przestrzennego) jako wyraz transdyscyplinarności i transkulturowości. Założenia te znajdują wyraz w postulowanym kształtowaniu kompetencji transkulturowych i transdyscyplinarnych doktorantów PWr.


„Inżynieria biomedyczna: Etyka i Prawo. Człowiek w perspektywie technologii biomedycznych”

Celem kursu jest zdobycie wiedzy na temat kluczowych zagadnień etycznych związanych z szeroko pojętym przedmiotem działań inżynierii biomedycznej. Refleksja etyczna oraz poszczególne wzorce argumentacji zostają następnie odniesione do wybranych zastosowań inżynierii biomedycznej (np technologii medycznych). Uwzględnia też odniesienia do aktualnego stanu prawnego.
Przykłady zagadnień z programu zajęć:
- etyczne dylematy związane z początkiem i końcem ludzkiego życia (techniki wspomaganego rozmnażania, problem z definicją śmierci)
- informacja genetyczna – prawo do wiedzy i prawo do niewiedzy
- technologie oparte na interakcjach mózg-maszyna (neuroetyka)
- etyka a nanotechnologie.